مقاله ها
1394/04/31
نویسنده : سمانه نوحی تنبار
 

شهر الکترونیکی

شهر الکترونیکی عبارت است از شهری که اداره امور شهروندان شامل خدمات و سرویس های دولتی و سازمان های بخش خصوصی به صورت برخط (online) و به صورت شبانه روزی و در هفت روز هفته باکیفیت و ضریب ایمنی بالا و با بهره گیری از ابزارهاى فناوری اطلاعات و ارتباطات و کاربردهای آن انجام می شود. تعاریف بسیار دیگرى براى شهر الکترونیکى مطرح شده که برخى از آنها عبارت اند از:

1) به کارگیری فناوری اطلاعات و ارتباطات در ارائه خدمات اجتماعى، اداری و اقتصادی به خصوص در بخش شهری برای بالا بردن بهره وری و نیز بهبود خدمات و ارائه اطلاعات به شهروندان و تجار و غیره را شهر الکترونیکى مى گویند.

2)استفاده از فناوری به منظور اینکه خدمات شهری و اطلاعات به طور مؤثر در اختیار شهروندان و تجار و...  قرار بگیرد، شهر الکترونیکى نامیده مى شود.

3)- شهر الکترونیکى به آن دسته از فعالیت هایى اطلاق مى شود که خدمات شهری را به صورت الکترونیکى در اختیار کاربران قرار مى دهد و یا از طریق اینترنت، اطلاعاتى را با استفاده کنندگان این خدمات مبادله مى کنند.

بسیاری از فعالیت هایی که در شهرهای عادی انجام می شود قابلیت پیاده سازی و اجرا در شهر الکترونیکی را دارد و به

جرأت می توان گفت که این فعالیت ها در شهرهای الکترونیکی بسیار راحت تر از نمونه های فیزیکی آن خواهد بود.

مانند:

1- فعالیت های اداری: مانند ثبت اسناد و املاک، درخواست گذرنامه و غیره.

2- فعالیت های بانکی: پرداخت قبوض، برداشت پول از حساب، انتقال پول، اعلام وصول و برگشت چک و غیره .

3- فعالیت های تجاری: خرید و فروش کالا، موسیقی ، فیلم ، خرید بلیت هتل ها و هواپیماها و غیره.

4- فعالیت های تفریحی: بازی های رایانه ای، بازدید از موزه ها و پارک ها، انجام مسافرت های مجازی و غیره.

5- فعالیت های علمی: انجام تحقیقات علمی، جست و جوی مقالات علمی، استفاده از منابع کتابخانه ها، انتشار و

چاپ کتاب  های الکترونیکی و غیره.

6- دریافت اطلاعات: شامل اخبار، روزنامه ها، نشریات، ترافیک شهری، ساعات ورود و خروج قطارها و غیره  بدون خارج شدن از منزل و یا محل کار.

7- فعالیت های آموزشی: ثبت نام و رفتن به کلاس های مجازی و امتحانات مجازی| کسب مدارک معتبر بین المللی و غیره.

8- فعالیت های گردشگری: رزرو بلیت و هتل - رزرو اتومبیل در مقصد، انتخاب بهترین شهرها و مکان های تاریخی و

مسافرتی برای گردشگری و غیره.

9- فعالیت های درمانی: مراجعه به پزشک و دریافت دستورالعمل های درمانی و پزشکی، مشاوره با پزشک خانوادگی بدون نیاز به حضور فیزیکی درمطب و غیره.

10- فعالیت های تصمیم گیری: انتخاب بهترین مکان برای مسافرت با توجه به وضعیت رزرو هتل ها و قطارها، انتخاب بهترین مسیر برای رفتن  به نقطه ای دیگر از شهر و غیره.

هدف اصلى در شهر الکترونیکى، ارائه خدمات با کیفیت و با قیمتى مناسب به همگان است. ایجاد محیط مناسب برای ارتقاء سطح زندگى، کسب و کار، فراهم نمودن محیط دسترسى برخط ( به جای نگهداشتن شهروندان در صف! ) برای دسترسى به اطلاعات و خدمات شهری، ارتقاء کمیت و کیفیت خدمات آژانس های شهری، افزایش تولید ناخالص داخلى و افزایش درآمدها، یکپارچگى کلیه واحدهای شهری و نیز صرفه جویى در هزینه از جمله اهداف شهرالکترونیکى است .

بنابراین مى توان مهمترین اهداف شهر الکترونیکى را به صورت زیر برشمرد:

1- ارائه خدمات بهتر: ارائه خدمات به صورت راحت تر و قابل اعتماد، با صرف هزینه های کمتر و کیفیت وارزش بالاتر.

2- تأثیر مثبت در قیمت و کارآیى خدمات: ارائه اطلاعات و خدمات بهتر و ارزان تر به استفاده کنندگان و عوارض دهندگان.

3- مشارکت بیشتر مردم در امور شهری: آسان تر کردن امکان مشارکت کسانى که تمایل دارند در کارها نقش داشته باشند.

4- ارائه و به کارگیری روش های مناسب برای اداره جامعه: حمایت از جامعه علمى از طریق ایجاد نوآوری و بازآفرینى در

بخش شهری.

یک شهر الکترونیکى خوب آن است که بتواند به آسانى در دسترس همگان قرار گرفته و با روشى ساده خدمات خود را ارئه نماید. برخى از مشخصه های یک

شهر الکترونیکى خوب عبارت است از:

1- استفاده آسان کاربران: یک شهر الکترونیکى خوب باید بتواند با به کارگیری ابزار مناسب سخت افزاری، نرم افزاری و ارتباطى به آسانى ارتباط مردم را به خدمات شهری برقرار نماید.

2- در دسترس همگان باشد: خدمات شهر الکترونیکى باید از طریق سایت در منزل، محل کار، کارخانه، کتابخانه و ... در هر زمانى در دسترس همه افراد جامعه با هر درآمدی باشد.

3- حریم خصوصى و امن: باید استانداردها در آن به گونه ای پیش بینى شود که حریم خصوصى و امنیت مردم شهر و کاربران تضمین شده باشد.

4- نوآور و با خروجى ملموس: باید از جدیدترین و پیشرفته ترین فناوری ها استفاده کند، تا سرعت و پاسخ سیستم همواره رو به افزایش بوده و  خروجى آن برای مردم قابل لمس باشد.

5- تعاملى باشد: باید اندیشه عموم مردم در آن اثر داشته باشد، تا بخش های خصوصى، سازمان های غیر انتفاعى، محققان و حتى مردم عادی نیز بتوانند با شهردار و مسؤولان شهری به صورت دوطرفه براى بالا بردن کیفیت خدمات شهری هم اندیشى کنند.

6- کم هزینه باشد: سیستم های خدمات الکترونیکى و برخط در یک شهر الکترونیکى باید به گونه ای طراحى شوند که مردم پول زیادی بابت دریافت خدمات ندهند و شهر هم از پس هزینه های سخت افزاری و نرم افزاری برای توسعه خدمات الکترونیکى برآید.

7- انتقال فناوری با دقت انجام شود: در مواقعى که تغییر فناوری تأثیر جدی در سیستم مى گذارد انتقال سیستم های شهر الکترونیکى از وضع قدیم به جدید باید به دقت انجام شود، تا کاربر هنگام مواجه با فناوری جدید دچار مشکل نشود.

شهروندالکترونیک:

شهروند الکترونیک، کسی است که توانایی انجام وظایف روزمره‌ای که ایفای نقش‌های متفاوت درطول زندگی برای وی به  وجود می آورد رابه کمک ابزارهای االکترونیکی داشته باشد. اگرچه همه اقشار جوامع بشری در سطوح گوناگون از منافع و امکانات زندگی الکترونیک بهره مند و یا دست  کم از آن سخن به میان می آورند اما کمتر کسی به آسیب های ناشی از همه گیر و فراگیر شدن این پدیده پیچیده که ابعاد آن ناشناخته و حیرت انگیز است، توجه داشته است. به هر حال گویا دستاوردهای زندگی الکترونیک در سرعت بخشی و خدمت رسانی و افزایش دقت عمل  در کارهای گوناگون امکان پذیر نیست ولی این پدیده نیز مانند همه دستاورد های بشری همواره دو کفه ترازو دارد که با بالا رفتن یکی، دیگری رو به پائین میل خواهد کرد| کفه منافع و کفه مضرات.

مسلم است که در آغاز هزاره سوم، بسیار دور از ذهن است که بتوان با اتکاء به شیوه هاى گذشته طراحى، برنامه ریزى و مدیریت کلان شهرها را انجام داد. به طور کلى، فناورى اطلاعات و به طور خاص، شهر الکترونیکى مهمترین راهکار در این زمینه است. به طور  قطع، مدیران اجرایى کشور مى توانند چنین پروژه هایى را در چارچوب برنامه هاى استراتژیک مصوب و با حمایت هاى خود به مرحله اجرا گذاشته و کمک کنند تا درسایه آن، اهداف مربوطه تحقق یابد.

 

گردآورنده : سمانه نوحی تبار


نام : *

پیغام : *